Britania e Madhe i është bashkuar zyrtarisht grupit të vendeve që kanë vendosur të ndërmarrin masa për të kufizuar efektet negative të rrjeteve sociale te të miturit.

Kryeministri britanik, Keir Starmer, prezantoi një projektligj, i cili parashikon kufizime edhe më të rrepta se ato të zbatuara në Australi, vendi i parë që miratoi një rregullore të tillë.

Përpara hartimit të dokumentit, qeveria britanike zhvilloi një konsultim publik, i cili mblodhi mbi 116 mijë përgjigje.

Sipas autoriteteve, nëntë nga dhjetë familje mbështesin ndalimet e propozuara. Edhe mes të rinjve, dy të tretat pranojnë se një bllokim i aksesit për personat nën 16 vjeç është i nevojshëm.

Megjithatë, mbetet e paqartë se si do të zbatohen këto kufizime, pasi efektiviteti i tyre do të varet nga bashkëpunimi i kompanive teknologjike që zhvillojnë rrjetet sociale.

Cilat aplikacione do të ndalohen për personat nën 16 vjeç?

Platformat që do të ndalohen plotësisht për të rinjtë nën 16 vjeç janë ato të tipit “user-to-user”, që lejojnë ndërveprim social dhe shpërndarje përmbajtjesh nga përdoruesit. Kjo do të thotë se Snapchat, TikTok, YouTube, Instagram, Facebook dhe X nuk do të jenë më të aksesueshme për të miturit britanikë nën këtë moshë.

Nga lista përjashtohen aplikacionet e mesazheve si WhatsApp, Telegram dhe Signal, si edhe platformat që ofrojnë shërbime të tjera kryesore, si Spotify apo Amazon, të cilat do të vazhdojnë të jenë të përdorshme nga të miturit.

Nuk është ende e qartë se çfarë do të ndodhë me funksionet e konsideruara “të dëmshme”, si komunikimi me të panjohur apo transmetimet live.

Disa platforma lojërash dhe komunikimi, si Roblox dhe Discord, mund të përballen me kufizime të forta. E njëjta gjë mund të ndodhë edhe me platformat e bazuara në transmetime të drejtpërdrejta, ku Twitch është ndër më të njohurat.

A do të ketë kufizime edhe për personat nën 18 vjeç?

Qeveria britanike ka paralajmëruar se në muajin korrik do të publikojë më shumë detaje për një “orë policore digjitale” gjatë natës për të gjithë të miturit nën 18 vjeç.

Gjithashtu, masa të reja mund të prekin edhe chatbot-et “romantike”, inteligjencat artificiale që simulojnë marrëdhënie emocionale ose seksuale dhe lojëra me role.

“Së bashku me përmbajtjet në kohë reale, rrjetet sociale e bëjnë më të vështirë moderimin e materialeve të dëmshme, ndërsa algoritmet mund të rrisin ekspozimin ndaj përmbajtjeve të rrezikshme, shqetësuese ose tepër tërheqëse”, thuhet në deklaratën e qeverisë britanike.

Kur do të hyjë në fuqi ligji?

Projektligji pritet të nisë diskutimet në Parlament para Krishtlindjeve. Qeveria britanike ka deklaruar se po punon me ritëm të përshpejtuar dhe se paketa e parë e masave pritet të hyjë në fuqi në pranverën e vitit 2027.

Si do të verifikohet mosha e përdoruesve?

Ndalimi i rrjeteve sociale për personat nën 16 vjeç mbështetet në “Online Safety Act”, ligjin britanik të vitit 2023 që synon mbrojtjen e fëmijëve dhe të rriturve në internet. Ky ligj është i ngjashëm me Aktin Europian të Shërbimeve Digjitale (Digital Services Act).

Institucioni përgjegjës për mbikëqyrjen e zbatimit të rregullave është Ofcom. Ligji parashikon zhvillimin e metodave për verifikimin e moshës, por ende nuk është vendosur mekanizmi përfundimtar.

Ndër opsionet që po shqyrtohen janë:

-Verifikimi përmes kartës së kreditit;

-Analiza e fytyrës për të vlerësuar moshën;

-Kontrolli i dokumenteve të identitetit përmes shërbimeve të specializuara;

-Përdorimi i një portofoli digjital identiteti.

Megjithatë, asnjë prej këtyre sistemeve nuk konsiderohet plotësisht i pagabueshëm. Përdorimi i një VPN-je mund t’i lejojë përdoruesit të anashkalojnë kufizimet duke simuluar lidhje nga vende të tjera. Për këtë arsye, në Britani po diskutohet edhe mundësia e kufizimit të përdorimit të VPN-ve.

Çfarë ndryshon nga ligji australian?

Keir Starmer ka deklaruar se dëshiron një sistem më të rreptë se ai australian. Në Australi, ndalimi i rrjeteve sociale për personat nën 16 vjeç hyri në fuqi në fund të vitit 2025 dhe përgjegjësia për identifikimin dhe mbylljen e llogarive të të miturve iu la vetë platformave.

Megjithatë, sipas të dhënave të para, kontrollet janë anashkaluar lehtësisht: rreth 70% e përdoruesve nën 16 vjeç kanë vazhduar të kenë akses në rrjetet sociale edhe pas hyrjes në fuqi të ligjit.

Në Bashkimin Europian, ndërkohë, po punohet për krijimin e një sistemi të unifikuar identiteti digjital. Në Itali, për shembull, ai do të bazohet te Karta Elektronike e Identitetit. Synimi është që institucionet publike të garantojnë informacionet e ndara me platformat, duke balancuar mbrojtjen e privatësisë me respektimin e kufizimeve.

Ndryshe nga Britania e Madhe, Australia nuk ka parashikuar një “orë policore” digjitale. Ndalimi australian përfshin dhjetë platforma: Facebook, Instagram, Snapchat, Threads, TikTok, X, YouTube, Reddit, Kick dhe Twitch, ndërsa aplikacione të diskutueshme si Discord dhe Roblox nuk janë përfshirë në listë.

/tvklan.al