Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Kuba po zhvillojnë negociata për të ardhmen e ishullit karaibik, ndërsa administrata e presidentit Donald Trump po kërkon largimin nga pushteti të presidentit kuban Miguel Díaz-Canel.

Sipas katër burimeve të njohura me bisedimet, pala amerikane u ka bërë të qartë negociatorëve kubanë se presidenti duhet të largohet, ndërsa mënyra e realizimit të këtij ndryshimi i lihet në dorë vetë autoriteteve në Havana. Një veprim i tillë do të rrëzonte një figurë kryesore të shtetit, pa ndryshuar strukturën e regjimit komunist që drejton vendin prej më shumë se 65 vitesh.

Burimet bëjnë të ditur se deri më tani Uashingtoni nuk ka kërkuar masa ndaj anëtarëve të familjes Castro family, të cilët vijojnë të kenë ndikim të fortë në politikën kubane. Kjo qasje përputhet me strategjinë e administratës Trump për të detyruar përshtatjen e regjimit, dhe jo përmbysjen e tij.

Zyrtarë amerikanë vlerësojnë se largimi i Díaz-Canel mund të hapë rrugën për reforma ekonomike, të cilat ai, i konsideruar si një figurë e linjës së ashpër, nuk pritet t’i mbështesë. Nëse kjo kërkesë pranohet, do të ishte ndryshimi më i madh politik që nga nisja e bisedimeve mes dy vendeve disa muaj më parë.

Një zhvillim i tillë do të përbënte një fitore simbolike për presidentin Trump, duke i dhënë mundësinë të deklarojë se ka rrëzuar një lider të një qeverie të majtë, tradicionalisht kundërshtare e Shteteve të Bashkuara. Megjithatë, kjo mund të mos kënaqë emigrantët kubanë konservatorë në SHBA, të cilët kërkojnë ndryshime më të thella politike në Kubë.

Ndërkohë, pala amerikane kërkon edhe largimin nga pushteti të disa zyrtarëve të vjetër, besnikë ndaj ideve të Fidel Castro, si dhe lirimin e të burgosurve politikë.

Sipas zyrtarëve amerikanë, negociatat synojnë hapjen graduale të ekonomisë kubane ndaj bizneseve amerikane, duke krijuar baza të reja bashkëpunimi ekonomik, ndërsa njëkohësisht i sigurojnë administratës Trump përfitime politike.

Qeveria kubane nuk ka komentuar mbi këto zhvillime. Miguel Díaz-Canel, 65 vjeç, është president i Kubës që nga viti 2018 dhe njëkohësisht kryetar i Partisë Komuniste. Ai është lideri i parë pas revolucionit të vitit 1959 që nuk mban mbiemrin Castro, por konsiderohet gjerësisht si një figurë pa kontroll të plotë mbi pushtetin real. Ndikim të konsiderueshëm vazhdon të ketë ish-presidenti Raúl Castro.

Gjatë mandatit të tij, Kuba përjetoi protesta masive në korrik 2021, më të mëdhatë në dekada, të cilat u shtypën me arrestime dhe dënime të shumta. Kriza ekonomike ka thelluar emigrimin dhe ka sjellë vështirësi të mëdha për popullsinë.

Administrata Trump ka shtuar presionin ndaj Kuba duke bllokuar importet e naftës, ndërsa ka sinjalizuar se një marrëveshje nuk mund të arrihet për sa kohë Díaz-Canel mbetet në detyrë.

Nga ana tjetër, presidenti kuban ka fajësuar embargon tregtare të Shtetet e Bashkuara të Amerikës për krizën ekonomike dhe ndërprerjet e energjisë, duke theksuar se vendi nuk ka marrë importe nafte për tre muaj.

Ndërkohë, presidenti Trump deklaroi së fundmi se beson se do të “marrë” Kubën, pa sqaruar nëse kjo do të bëhet përmes mjeteve diplomatike apo ushtarake.

Ekspertët vlerësojnë se largimi i Díaz-Canel do të kishte më shumë vlerë simbolike sesa reale, por mund të shërbejë si një mundësi për rivendosjen e marrëdhënieve mes Uashingtonit dhe Havanës. Megjithatë, mbetet e paqartë se kush mund ta zëvendësojë atë në krye të shtetit kuban.

/tvklan.al