Merr fund lufta? Vance: Nis sot periudha 60-ditore e negociatave mes SHBA-ve dhe Iranit

Komanda Qendrore amerikane (CENTCOM) konfirmoi se bllokada detare ndaj anijeve iraniane dhe porteve është hequr.

“Është ndërprerë çdo përpjekje e SHBA-ve për zbatimin e bllokadës detare”, tha CENTCOM në një postim në X. “Anijet tona të mëdha detare do të mbeten në zonën e përgjithshme për të siguruar që të gjitha aspektet e marrëveshjes të respektohen, zbatohen dhe të jenë plotësisht në fuqi”.

Shtetet e Bashkuara vendosën bllokadën detare në mes të prillit, me qëllim që të parandalonin eksportet e naftës iraniane, që janë burimi kryesor i ekonomisë së vendit.

Heqja e bllokadës detare nga Uashingtoni dhe rihapja e Ngushticës së Hormuzit nga Teherani, një arterie kyç për furnizimet globale me naftë dhe gaz, janë pjesë e një marrëveshjeje kornizë të nënshkruar më 17 qershor. (Lexo më shumë)

Presidenti i Shteteve të Bashkuara të Amerikës Donald Trump tha se nuk ka asnjë pagesë prej 300 miliardë dollarësh nga SHBA për Iranin. Ndër të tjera ai shtoi se marrëveshja e paqes është një sukses.

“Nuk ka asnjë pagesë prej 300 miliardë dollarësh nga SHBA-ja për Iranin. Janë lajme të rreme! Për Shtetet e Bashkuara ka vetëm sukses, çmime më të ulëta të naftës dhe fitore. Shikoni tregun e aksioneve. Kjo është propagandë e demokratëve”, ka shkruar Donald Trump në platformën Truth.

Forcat amerikane kanë hequr bllokadën ndaj të gjithë trafikut detar që hyn dhe del nga portet dhe zonat bregdetare të Iranit. Këtë e ka bërë të ditur Komanda Qendrore e SHBA-së (CENTCOM).

“Do të qëndrojmë në zonën e përgjithshme për t’u siguruar që të gjitha aspektet e marrëveshjes të respektohen”, ka theksuar CENTCOM.

Zëvendëspresidenti i SHBA-së, JD Vance, ka kritikuar ashpër kundërshtarët izraelitë të marrëveshjes së përkohshme mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit.

Duke folur me gazetarët nga Shtëpia e Bardhë, Vance tha se presidenti Donald Trump është ndër liderët më mbështetës ndaj Izraelit në botë dhe paralajmëroi se kritikët izraelitë duhet të rishikojnë qëndrimin e tyre.

“Megjithatë, një aspekt më shqetëson: disa anëtarë të qeverisë së Bibit e kanë kritikuar hapur marrëveshjen dhe, në disa raste, e kanë sulmuar Presidentin e Shteteve të Bashkuara në terma shumë personalë. Problemi për Izraelin nuk është Donald J. Trump; kushdo në Izrael që beson se problemi kryesor është Presidenti i Shteteve të Bashkuara duhet të hapë sytë dhe të pranojë realitetin me të cilin përballet vendi”, tha Vance... (Lexo më shumë)

Zëvendëspresidenti i Shteteve të Bashkuara, JD Vance, deklaroi se ka nisur zyrtarisht periudha 60-ditore e negociatave mes Uashingtonit dhe Teheranit, pas nënshkrimit të memorandumit paraprak të mirëkuptimit mes dy vendeve.

Gjatë një konference për shtyp në Uashington, Vance u shpreh se bisedimet që fillojnë sot do të fokusohen në çështjet kryesore që ende mbeten të pazgjidhura, përfshirë programin bërthamor të Iranit, lehtësimin e sanksioneve dhe mekanizmat e verifikimit të marrëveshjes së ardhshme.

Sipas memorandumit të nënshkruar, palët kanë në dispozicion 60 ditë për të arritur një marrëveshje përfundimtare, ndërsa afati mund të zgjatet me pëlqimin e të dyja vendeve. Gjatë kësaj periudhe, SHBA-të dhe Irani janë zotuar të ruajnë status quo-në dhe të vijojnë dialogun diplomatik.

Deklarata e Vance vjen një ditë pas formalizimit të marrëveshjes paraprake, e cila synon të hapë rrugën për normalizimin e marrëdhënieve dhe adresimin e mosmarrëveshjeve që kanë dominuar raportet mes dy vendeve për dekada.

Sasia e pajisjeve ushtarake izraelite të importuara nga Mbretëria e Bashkuar gjatë luftës së Izraelit në Gaza është rritur me më shumë se 10,500%, sipas të dhënave të tregtisë ndërkombëtare të analizuara nga organizata joqeveritare me bazë në Londër Action on Armed Violence.

Organizata, duke u bazuar në databazën e UN Comtrade, tha se importet britanike në kategorinë e gjerë “armë dhe municione, pjesë dhe aksesorë” janë rritur nga vetëm 74,517 dollarë në vitin 2023, në pothuajse 7.97 milionë dollarë në vitin 2025.

“Grupet për të drejtat e njeriut dhe disa studiues akademikë kanë argumentuar prej kohësh se pushtimi i territoreve palestineze nga Izraeli ka shërbyer në mënyrë efektive si një terren testimi për teknologjitë ushtarake dhe të survejimit që më pas shiten ndërkombëtarisht”, thuhet në deklaratën e organizatës Action on Armed Violence.

Po ashtu, ajo theksoi se eksportet globale të Izraelit në armë dhe municione janë rritur ndjeshëm vitet e fundit, nga 1.45 miliardë dollarë në vitin 2021 në 2.42 miliardë dollarë në vitin 2025, sipas të dhënave të OKB-së.

Presidenti i Rusisë, Vladimir Putin, ka përshëndetur marrëveshjen SHBA–Iran të ndërmjetësuar nga Pakistani.

Moska e sheh këtë marrëveshje si një hap drejt ndalimit të përhershëm të konfliktit dhe si një model të mundshëm për marrëveshje të ardhshme paqeje, u shpreh Putin.

Duke folur në samitin Rusi–ASEAN në qytetin rus Kazan, ai theksoi se stabilizimi në Lindjen e Mesme do të ishte i dobishëm për tregjet globale të energjisë.

Të paktën dy persona janë vrarë në një sulm me dron izraelit ndaj një makine në qytetin Kfar Tebnit, sipas Agjencisë Kombëtare të Lajmeve të Libanit.

Në një tjetër sulm, një person është vrarë në qytetin Zebdin.

Sipas raportimeve, të paktën 3,900 persona përfshirë qindra fëmijë, gra, mjekë dhe punonjës të emergjencës janë vrarë në sulmet izraelite që nga 2 marsi. Mijëra të tjerë janë plagosur dhe mbi një milion libanezë janë zhvendosur.

Ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araghchi, ka deklaruar se ka zhvilluar një bisedë telefonike me homologun e tij nga Kuvajti, Sheikh Jarrah Jaber Al-Ahmad Al-Sabah, ku kanë diskutuar Memorandumin e Mirëkuptimit SHBA–Iran dhe zhvillime të tjera rajonale.

Në një postim në Telegram, Araghchi u shpreh se Irani shpreson që marrëveshja të ndihmojë në rikthimin e paqes dhe stabilitetit në rajon, duke theksuar gjithashtu nevojën për dialog me vendet e Gjirit për të “zgjidhur paqartësitë ekzistuese”.

Ministri i Jashtëm i Pakistanit, Mohammad Ishaq Dar dhe homologu i tij turk, Hakan Fidan kanë diskutuar përmes telefonit marrëveshjen SHBA–Iran, sipas zyrës së Dar-it.

“Fidan e përgëzoi Pakistanin për nënshkrimin historik të Memorandumit të Mirëkuptimit të Islamabadit midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, i mbështetur nga Pakistani si ndërmjetës”, thuhet në deklaratë.

Në njoftim bëhet gjithashtu e ditur se të dy liderët shprehën shpresën se ky zhvillim i rëndësishëm do të kontribuojë në paqe të qëndrueshme, stabilitet dhe progres në rajon dhe më gjerë.