Ngritja e Eisenkot vjen në një moment vendimtar për politikën izraelite, ndërsa zgjedhjet shihen gjerësisht si një referendum mbi udhëheqjen e kryeministrit jetëgjatë Benjamin Netanyahu, pas pasojave të dhunshme të sulmit të Hamasit ndaj Izraelit më 7 tetor 2023.

Një sondazh i fundit i televizionit Channel 12 e renditi partinë e re të Eisenkot, Yashar (në hebraisht “I drejtë” ose “I ndershëm”), përpara partisë së Netanyahut, Likud, duke i parashikuar 23 mandate për Yashar dhe 22 për Likud në Knesset-in me 120 vende.

I njëjti sondazh tregoi se 43% e të anketuarve e konsiderojnë Eisenkot, 66 vjeç, kandidatin më të përshtatshëm për postin e kryeministrit, krahasuar me 34% që mbështesin Netanyahun.

Eisenkot, i cili ka hedhur poshtë thirrjet për krijimin e një shteti palestinez në të ardhmen, duke i cilësuar ato si të parëndësishme pas sulmeve të 7 tetorit, dhe që ka udhëhequr strategjinë izraelite të kundërpërgjigjeve ushtarake të ashpra në Liban, ka ndërtuar fushatën e tij mbi një platformë me 10 pika, për të cilën thotë se do të rikthejë sigurinë, unitetin dhe institucionet demokratike të Izraelit.

Shef i Shtabit të Ushtrisë izraelite nga viti 2015 deri në vitin 2019, Eisenkot ishte ndër figurat që u lidhën me zhvillimin e të ashtuquajturës “Doktrina Dahiya”, e emërtuar sipas një periferie të Bejrutit, bastion i Hezbollahut.

Kjo doktrinë bazohet në idenë se Hezbollahu fsheh luftëtarë dhe armë mes banesave dhe infrastrukturës civile, duke parashikuar një përgjigje të fuqishme izraelite ndaj qendrave të populluara të armikut kur komunitetet izraelite sulmohen nga distanca të mëdha.

Në krye të programit të tij politik është premtimi për krijimin e një komisioni shtetëror hetimor për sulmin ndërkufitar të Hamasit në vitin 2023, i cili shkaktoi luftën në Gaza dhe u zgjerua shpejt në një konflikt më të gjerë rajonal. Sulmi çoi gjithashtu në akuza ndaj qeverisë së Netanyahut për dështim të shërbimeve të inteligjencës.

Dhjetëra mijëra izraelitë kanë protestuar vazhdimisht në mbështetje të një hetimi të tillë, por koalicioni i Netanyahut ka propozuar një komision, anëtarët e të cilit do të zgjidheshin nga politikanët.

Eisenkot premton gjithashtu një “doktrinë të re afatgjatë të sigurisë kombëtare”, që synon forcimin e ushtrisë dhe mbrojtjen e kufijve të Izraelit.

Një nga pikat kryesore të saj është një “ligj për shërbimin kombëtar universal”, i cili do të zgjeronte shërbimin e detyrueshëm ushtarak edhe për hebrenjtë ultra-ortodoksë dhe qytetarët arabë.

Ai është zotuar gjithashtu të “mbrojë pavarësinë e gjyqësorit, sundimin e ligjit, të drejtat e pakicave dhe një media të lirë”.

“Përmes këtyre hapave, ne do të sigurojmë që Izraeli të jetë një shtet hebre, demokratik, i fuqishëm, i përparuar dhe i sigurt”, thuhet në programin e fushatës së Eisenkot.

Megjithatë, qëndrimi i tij i përgjithshëm për konfliktin izraelito-palestinez mbetet më pak i përcaktuar.

“Sinjali i vetëm që ai ka dhënë është se Izraeli duhet të jetë një shtet i së drejtës”, tha Tal Elovits, studiues në institutin izraelit Molad. “Prandaj, vendbanimet e paligjshme dhe dhuna e kolonëve do të trajtohen.”

Relativisht i ri në politikë, Eisenkot ka fituar simpati të gjerë publike pasi djali i tij, Gal, dhe dy nipërit e tij u vranë gjatë luftimeve në Gaza.

Thirrja e tij për shërbim ushtarak universal është bërë një nga çështjet kryesore të fushatës së tij, duke e vendosur në ballë të kundërshtimit ndaj aleancës së Netanyahut me partitë ultra-ortodokse.

Eisenkot ka sulmuar vazhdimisht marrëveshjen e Netanyahut me partnerët e koalicionit për të avancuar legjislacionin që përjashton shumë burra Haredi nga shërbimi ushtarak.

“Kjo është një qeveri që zgjedh të dobësojë ushtrinë në mes të një lufte brutale, ndërsa bijtë dhe bijat më të mira të këtij kombi janë të angazhuar në të gjitha frontet”, shkroi ai në një postim në rrjetet sociale.

“Një brez tjetër”

Ndryshe nga Netanyahu, i cili vjen nga një prej familjeve elitare të Izraelit, Eisenkot është djali i emigrantëve marokenë dhe është rritur në periferinë gjeografike të vendit.

“Në një univers politik plot me njerëz që përpiqen të jenë si Netanyahu… Eisenkot duket si një njeri i një brezi tjetër, shumë më i lidhur me narrativat tradicionale të sigurisë së sionizmit”, shkroi analisti Nadav Eyal në një koment të fundit.

Stili i përmbajtur i Eisenkot mund të rezultojë një nga avantazhet e tij më të mëdha politike, sipas Elovits.

“Shtresa e mesme dhe ajo e mesme e lartë… kërkojnë dikë që të duket i përgjegjshëm, i qetë, dhe mendoj se Eisenkot e ka këtë tërheqje”, tha ai.

Edhe pse liderët e opozitës Yair Lapid dhe Naftali Bennett mbeten në garë, sondazhet aktuale sugjerojnë se asnjëri prej tyre nuk është në një pozicion aq të favorshëm sa Eisenkot për të mposhtur Netanyahun.

Lapid dhe Bennett qeverisën së bashku nga viti 2021 deri në vitin 2022 në një koalicion ku përfshihej edhe një parti arabe.

Opsioni strategjik

Sipas Elovits, shumë votues të zhgënjyer të krahut të djathtë ende e shohin atë aleancë si një “tradhti”, duke bërë që ata të mos kthehen te Bennett.

“Shumë votues të së djathtës që nuk janë të kënaqur me atë që po bën Netanyahu… po kërkojnë një alternativë. Dhe një zgjedhje e arsyeshme për ta sot është Gadi Eisenkot”, tha Gayil Talshir, profesoreshë e shkencave politike në Universitetin Hebraik të Jerusalemit.

Për votuesit liberalë të qendrës, Eisenkot po shihet gjithnjë e më shumë si kandidati opozitar me shanset më të mëdha për ta larguar Netanyahun nga pushteti.

“Kur Eisenkot filloi të kalonte Bennett në sondazhe, votuesit strategjikë të kampit liberal zgjodhën Eisenkot”, tha Talshir.

/tvklan.al